W ramach listopadowej profilaktyki na pierwszy plan wysuwają się dwa poważne zagrożenia: rak prostaty oraz rak jądra. W Polsce rak gruczołu krokowego (prostaty) od blisko 40 lat wykazuje tendencję wzrostową. W skali świata jest to drugi najczęściej diagnozowany nowotwór złośliwy u mężczyzn i piąta przyczyna zgonów onkologicznych. Każdego roku odnotowuje się około 1,5 miliona nowych zachorowań i 400 tysięcy zgonów. Mimo że schorzenie to rozwija się stosunkowo powolnie, wysoki odsetek śmiertelności pokazuje, jak kluczowe jest wczesne wykrycie. Rak jąder, choć statystycznie rzadszy, uderza w znacznie młodszą grupę wiekową. W tym przypadku profilaktyka i czujność muszą zacząć się już u nastolatków.
Czego nie wolno lekceważyć?
Większość nowotworów we wczesnym stadium nie daje jednoznacznych objawów, jednak organizm z czasem zaczyna wysyłać sygnały alarmowe.
W przypadku raka prostaty niepokoić powinny:
osłabienie strumienia moczu, częstomocz, wydłużony czas oddawania moczu oraz uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza,
obecność krwi w moczu (krwiomocz), zaburzenia erekcji oraz nietrzymanie moczu,
bóle w okolicy lędźwiowej, pleców lub nóg, które mogą świadczyć o zaawansowanym stadium choroby.
W przypadku raka jądra sygnałami ostrzegawczymi mogą być:
wyczuwalny, twardy guzek w obrębie jądra – często bezbolesny, co sprawia, że bywa bagatelizowany,
nagła zmiana konsystencji narządu, obrzęk lub uczucie ciężkości i płyn w mosznie (uczucie rozpierania w mosznie),
ból w podbrzuszu, dyskomfort w mosznie lub zmiany w wyglądzie skóry.
Lekarze przypominają, że każdy nietypowy objaw w obrębie narządów moczowo-płciowych – w tym obrzęki pachwin czy zmiany skórne – powinien skłonić do pilnej wizyty u specjalisty.
Samobadanie i wizyty u lekarza
Najlepszą bronią w walce z nowotworami jest profilaktyka, która dzieli się na codzienne nawyki oraz kontrolowane badania medyczne. Samobadanie jąder jest zalecane młodym mężczyznom już od około 15. roku życia. Wykonywane co miesiąc pozwala poznać własne ciało i błyskawicznie wychwycić wszelkie niepokojące zmiany. Mężczyźni po 40.–50. roku życia (lub wcześniej, jeśli w rodzinie występowały obciążenia genetyczne) powinni regularnie konsultować się z urologiem i kontrolować prostatę. Diagnostyka obejmuje m.in. badanie poziomu PSA we krwi oraz badanie per rectum (badanie palpacyjne prostaty).
Styl życia ma znaczenie
Specjaliści szacują, że świadoma modyfikacja stylu życia może zmniejszyć ryzyko zachorowania na nowotwory nawet o połowę. Na co warto zwracać uwagę każdego dnia?
Zbilansowana dieta oparta na warzywach, owocach, produktach pełnoziarnistych i rybach, przy jednoczesnym ograniczeniu czerwonego mięsa oraz żywności wysoko przetworzonej.
Regularny ruch (spacery, rower, pływanie) wzmacnia odporność i poprawia metabolizm.
Rezygnacja z używek (rzucenie palenia, ograniczenie alkoholu) to fundamentalne kroki w onkoprofilaktyce.
Utrzymywanie prawidłowej masy ciała, unikanie przewlekłego stresu oraz odpowiednia ilość snu chronią organizm przed wieloma schorzeniami.
Badania profilaktyczne pozwalają wykryć zmiany na wczesnym etapie, gdy leczenie jest najbardziej skuteczne.
Wczesna diagnoza ratuje życie – dlatego listopad to idealny moment, by odrzucić fałszywy wstyd i wykonać pierwsze kroki w kierunku dbałości o własne zdrowie.
Napisz komentarz
Komentarze